Mua ô tô cũ ở Đức không kết thúc khi ký Kaufvertrag và nhận chìa khóa. Người mua còn phải kiểm tra giấy tờ xe, tình trạng Hauptuntersuchung, bảo hiểm bắt buộc, nghĩa vụ Kfz-Steuer và thủ tục sang tên tại Zulassungsstelle. Một checklist rõ ràng giúp tránh mua phải xe thiếu hồ sơ, không thể đăng ký hoặc phát sinh chi phí ngoài dự kiến.
Phân biệt xe đang đăng ký và xe đã abgemeldet
Quy trình sau khi mua phụ thuộc vào tình trạng đăng ký của xe.
- Xe còn đăng ký: cần làm Umschreibung mit Halterwechsel sang tên người mua sớm nhất có thể;
- Xe đã abgemeldet: cần làm Wiederzulassung trước khi tham gia giao thông;
- Xe mua từ nước ngoài: có thể cần thêm giấy tờ hải quan, thuế, kiểm định và chứng nhận kỹ thuật.
Xe đã bị Außerbetriebsetzung không được chạy trên đường công cộng hoặc đỗ trên khu vực công cộng nếu chưa được đăng ký hợp lệ.
Kiểm tra giấy tờ trước khi trả tiền
Trước khi ký hợp đồng mua ô tô cũ ở Đức, người mua nên đối chiếu bản gốc của các giấy tờ quan trọng.
- Zulassungsbescheinigung Teil I, trước đây gọi là Fahrzeugschein;
- Zulassungsbescheinigung Teil II, trước đây gọi là Fahrzeugbrief;
- Báo cáo Hauptuntersuchung gần nhất;
- Sổ bảo dưỡng và hóa đơn sửa chữa;
- CoC-Papier nếu có;
- Giấy tờ về thay đổi kỹ thuật hoặc phụ kiện phải đăng ký;
- Số lượng chìa khóa;
- Giấy tờ tùy thân của người bán.
Tên người trong Zulassungsbescheinigung không tự động chứng minh quyền sở hữu theo mọi phương diện. Nếu người bán không phải người đứng tên hoặc bán thay người khác, cần kiểm tra giấy ủy quyền và căn cứ sở hữu.
Đối chiếu Fahrzeug-Identifizierungsnummer
Fahrzeug-Identifizierungsnummer, thường viết là FIN hoặc VIN, phải trùng khớp giữa thân xe và giấy tờ.
Nên kiểm tra:
- Số FIN trên xe và Zulassungsbescheinigung Teil I, II;
- Dấu hiệu tẩy xóa, hàn lại hoặc can thiệp bất thường;
- Hãng xe, mẫu xe, công suất và dung tích động cơ;
- Ngày Erstzulassung;
- Màu xe và thay đổi kỹ thuật;
- Số kilomet trên đồng hồ so với hồ sơ bảo dưỡng.
Nếu số khung không rõ hoặc giấy tờ có mâu thuẫn, không nên hoàn tất giao dịch trước khi được cơ quan chuyên môn xác minh.
Hauptuntersuchung còn hiệu lực bao lâu?
Hauptuntersuchung, viết tắt là HU, xác nhận xe đã được kiểm tra an toàn kỹ thuật theo chu kỳ. Khi sang tên, Zulassungsstelle cần có dữ liệu hoặc bằng chứng HU còn hiệu lực.
Người mua nên xem:
- Tháng và năm hết hạn trên Prüfplakette;
- Báo cáo HU bản gốc;
- Các lỗi được ghi nhận trong lần kiểm định;
- Việc sửa chữa sau kiểm định;
- Thời gian còn lại đến kỳ HU tiếp theo.
HU còn ít thời hạn không nhất thiết khiến xe không thể sang tên, nhưng có thể tạo chi phí kiểm định và sửa chữa ngay sau khi mua.
Nên kiểm tra kỹ thuật độc lập trước khi mua
Giấy HU không thay thế việc kiểm tra tình trạng hiện tại. Với xe có giá trị lớn hoặc lịch sử không rõ, nên yêu cầu kiểm tra độc lập tại Werkstatt hoặc tổ chức kiểm định.
Các hạng mục cần chú ý:
- Động cơ, hộp số và hệ thống làm mát;
- Phanh, lốp, hệ thống treo và lái;
- Gỉ sét ở khung và gầm xe;
- Dấu hiệu tai nạn và sơn lại;
- Rò rỉ dầu hoặc chất làm mát;
- Ắc quy, hệ thống điện và đèn cảnh báo;
- Điều hòa và thiết bị an toàn;
- Tình trạng pin đối với xe điện hoặc hybrid.
Kaufvertrag cần ghi những nội dung nào?
Hợp đồng mua bán nên được lập bằng văn bản, ngay cả khi giao dịch giữa người quen.
- Họ tên và địa chỉ của hai bên;
- Số giấy tờ tùy thân nếu cần;
- FIN, biển số và thông tin xe;
- Giá mua và phương thức thanh toán;
- Số kilomet được công bố;
- Tình trạng Unfallfahrzeug hay unfallfrei;
- Lỗi và hư hỏng đã biết;
- Phụ kiện, lốp và chìa khóa đi kèm;
- Ngày, giờ bàn giao;
- Tình trạng đăng ký và biển số;
- Chữ ký của người mua và người bán.
Ngày và giờ bàn giao đặc biệt quan trọng nếu xe vẫn còn đăng ký, vì chúng giúp xác định trách nhiệm đối với vi phạm, phí và rủi ro phát sinh sau khi giao xe.
Mua từ Händler khác gì mua từ Privat?
Khi mua từ Händler với tư cách người tiêu dùng, các quy định bảo vệ người tiêu dùng và trách nhiệm đối với khiếm khuyết được áp dụng. Người bán chuyên nghiệp không thể loại bỏ toàn bộ Sachmängelhaftung chỉ bằng một câu chung trong hợp đồng.
Người bán tư nhân có thể thỏa thuận loại trừ trách nhiệm đối với khiếm khuyết trong phạm vi pháp luật cho phép. Việc loại trừ không bảo vệ người bán nếu cố ý che giấu lỗi hoặc đưa ra bảo đảm cụ thể không đúng.
Cần phân biệt:
- Gewährleistung: trách nhiệm pháp lý đối với khiếm khuyết;
- Garantie: cam kết bổ sung tự nguyện với điều kiện riêng;
- Kulanz: hỗ trợ tự nguyện không phải nghĩa vụ bắt buộc.
eVB-Nummer là gì?
eVB là elektronische Versicherungsbestätigung. Đây là mã do công ty bảo hiểm cấp để chứng minh đã có Kfz-Haftpflichtversicherung cho thủ tục đăng ký xe.
Để xin eVB, công ty bảo hiểm thường cần:
- Thông tin người đứng tên xe;
- Thông tin xe hoặc Schlüsselnummer;
- Ngày dự kiến đăng ký;
- Mức sử dụng và số kilomet dự kiến mỗi năm;
- Danh sách người lái;
- Nơi đỗ xe;
- Schadenfreiheitsklasse nếu có.
Mã eVB phục vụ thủ tục Zulassung nhưng không tự động thể hiện toàn bộ phạm vi bảo hiểm đã lựa chọn. Cần kiểm tra riêng hợp đồng Haftpflicht, Teilkasko hoặc Vollkasko.
Nên chọn Haftpflicht, Teilkasko hay Vollkasko?
Kfz-Haftpflicht là bảo hiểm trách nhiệm bắt buộc để đăng ký xe. Bảo hiểm này chi trả thiệt hại gây ra cho bên thứ ba theo điều kiện pháp luật và hợp đồng.
- Haftpflicht: mức bảo hiểm bắt buộc;
- Teilkasko: có thể bảo vệ trước trộm cắp, kính vỡ, bão, mưa đá hoặc va chạm với động vật theo hợp đồng;
- Vollkasko: thường bổ sung thiệt hại do tự gây ra và phá hoại theo điều kiện bảo hiểm.
Loại bảo hiểm phù hợp phụ thuộc giá trị xe, khả năng tự chịu rủi ro, hình thức tài trợ và mức Selbstbeteiligung.
Giấy tờ cần khi sang tên xe cũ
Theo Service-BW, hồ sơ Umschreibung mit Halterwechsel thường gồm:
- Personalausweis hoặc Reisepass hợp lệ;
- Giấy ủy quyền và giấy tờ của người đại diện nếu nộp thay;
- Zulassungsbescheinigung Teil I;
- Zulassungsbescheinigung Teil II;
- Bằng chứng HU còn hiệu lực;
- eVB-Nummer;
- SEPA-Lastschriftmandat cho Kfz-Steuer;
- Biển số cũ nếu phải xuất trình hoặc đổi biển;
- Xác nhận đặt Wunschkennzeichen nếu có;
- Giấy tờ doanh nghiệp nếu xe đứng tên pháp nhân.
Zulassungsstelle có thể yêu cầu thêm giấy tờ tùy trường hợp. Cơ quan có thẩm quyền thường là thành phố hoặc Landratsamt tại nơi có Hauptwohnsitz, Betriebssitz hoặc Niederlassung của người đứng tên xe.
SEPA-Mandat và Kfz-Steuer
Khi đăng ký xe, người đứng tên thường phải cung cấp SEPA-Lastschriftmandat để cơ quan thuế ô tô thu Kfz-Steuer.
Cần kiểm tra:
- IBAN được ghi chính xác;
- Chủ tài khoản ký đúng chỗ nếu khác Halter;
- Tài khoản đủ tiền khi đến hạn;
- Không có nợ Kfz-Steuer cũ cản trở Zulassung;
- Thông báo thuế sau đăng ký có thông tin xe đúng.
Nếu việc trích tiền bị trả lại, SEPA-Verfahren có thể bị đình chỉ và phải được kích hoạt lại.
Có thể giữ biển số cũ khi mua xe không?
Từ ngày 1 tháng 10 năm 2019, biển số của xe đang đăng ký có thể được giữ lại trên toàn quốc khi đổi chủ, nếu thủ tục đáp ứng điều kiện.
Người mua có thể cân nhắc:
- Giữ biển số hiện tại;
- Xin biển số mới theo Zulassungsbezirk;
- Đặt Wunschkennzeichen;
- Xin Saisonkennzeichen nếu chỉ sử dụng theo mùa;
- Kiểm tra điều kiện E-Kennzeichen hoặc H-Kennzeichen.
Nếu đổi biển số, Feinstaubplakette cũ ghi biển cũ không còn phù hợp. Người cần đi vào Umweltzone nên xin plakette mới.
Mua xe còn đăng ký cần lưu ý gì?
Xe còn đăng ký có thể được bàn giao để người mua lái đi, nhưng rủi ro cho người bán và người mua cao hơn nếu việc sang tên bị chậm.
Hai bên nên:
- Ghi chính xác ngày và giờ bàn giao;
- Thông báo việc bán cho Zulassungsstelle;
- Thông báo cho công ty bảo hiểm;
- Ấn định thời hạn Umschreibung trong Kaufvertrag;
- Lưu bản sao giấy tờ và hợp đồng;
- Kiểm tra phạm vi bảo hiểm trong thời gian chuyển tiếp.
Service-BW nhấn mạnh xe đã mua và vẫn còn đăng ký phải được sang tên ngay. Cả người mua và người bán đều nên thông báo Halterwechsel sớm nhất có thể.
Mua xe đã abgemeldet: đưa xe về bằng cách nào?
Xe đã abgemeldet không được sử dụng bình thường trên đường công cộng. Người mua cần lên kế hoạch vận chuyển hợp lệ.
Các phương án có thể gồm:
- Đăng ký xe trước khi nhận;
- Sử dụng Kurzzeitkennzeichen nếu đáp ứng điều kiện;
- Vận chuyển bằng xe kéo hoặc trailer;
- Nhờ dịch vụ vận chuyển xe.
Không nên sử dụng biển số của xe khác hoặc lái xe chỉ với Kaufvertrag. Hợp đồng mua bán không thay thế Zulassung và Versicherungsschutz.
Đăng ký trực tiếp hay dùng i-Kfz?
Nhiều thủ tục sang tên hiện có thể thực hiện trực tuyến qua i-Kfz của Zulassungsbehörde địa phương.
Đối với Umschreibung có đổi chủ, thủ tục số thường cần:
- Giấy tờ xe có mã bảo mật phù hợp;
- eVB hợp lệ;
- HU còn hiệu lực;
- IBAN và SEPA-Mandat;
- Personalausweis, eID-Karte hoặc eAT có eID được kích hoạt;
- Mã PIN và AusweisApp hoặc đầu đọc thẻ;
- Phương thức thanh toán điện tử.
Theo BMV, thủ tục sang tên trực tuyến với đổi chủ yêu cầu giấy tờ xe có mã bảo mật; các giấy tờ cần thiết phải thuộc thế hệ đáp ứng điều kiện i-Kfz.
Chi phí cần tính ngoài giá mua
Giá niêm yết không phải toàn bộ chi phí sở hữu xe. Ngân sách nên bao gồm:
- Phí Zulassung hoặc Umschreibung;
- Chi phí làm biển số;
- Phí Wunschkennzeichen nếu có;
- Kfz-Haftpflicht và Kaskoversicherung;
- Kfz-Steuer;
- HU sắp đến hạn;
- Bảo dưỡng, dầu, lốp và sửa chữa ban đầu;
- Feinstaubplakette;
- Chi phí Finanzierung;
- Phí đỗ xe hoặc Bewohnerparkausweis.
Những lỗi dễ gặp khi mua ô tô cũ ở Đức
- Thanh toán trước khi nhận đủ Teil I và Teil II;
- Không đối chiếu FIN trên xe;
- Chỉ nhìn Prüfplakette mà không xem báo cáo HU;
- Không ghi lỗi và Unfallhistorie trong Kaufvertrag;
- Cho rằng eVB đồng nghĩa với Vollkasko;
- Lái xe đã abgemeldet về nhà;
- Chậm Umschreibung khi xe còn đăng ký;
- Không chuẩn bị SEPA-Mandat;
- Đổi biển nhưng vẫn dùng Feinstaubplakette cũ;
- Không tính chi phí HU và sửa chữa ngay sau mua.
Checklist mua và đăng ký ô tô cũ
- Kiểm tra danh tính và quyền bán của người bán;
- Đối chiếu FIN với Teil I và Teil II;
- Xem HU-Bericht và lịch sử bảo dưỡng;
- Kiểm tra xe độc lập và lái thử;
- Lập Kaufvertrag bằng văn bản;
- Ghi ngày, giờ và kilomet khi bàn giao;
- Nhận đủ chìa khóa và phụ kiện;
- Xin eVB trước khi Zulassung;
- Chuẩn bị SEPA-Mandat;
- Chọn giữ biển cũ hoặc xin biển mới;
- Thực hiện Umschreibung ngay;
- Xin Feinstaubplakette mới nếu đổi biển;
- Kiểm tra lại Versicherung và Steuerbescheid.
Nguồn tham khảo chính thức
- Service-BW: Umschreibung khi đổi Halter
- Service-BW: Đăng ký, hủy và sang tên phương tiện
- Service-BW: Thông báo bán xe
- Service-BW: Außerbetriebsetzung
- Bộ Giao thông Liên bang: i-Kfz
- Zoll: Kfz-Steuer
Thông tin mang tính hướng dẫn chung. Hồ sơ và lệ phí có thể khác theo địa phương, loại xe và hình thức đăng ký.
